Het wiellager is het onderdeel waarop het wiel draait, en een van de weinige in een auto waarvan u de staat zelf vrij zeker kunt vaststellen. U hebt een lege weg, een krik en een kwartier nodig. Hieronder vijf controles in de volgorde waarin ze handig uit te voeren zijn: eerst rijdend, daarna stilstaand. Samen leveren ze een diagnose op waarmee u met vertrouwen naar de garage kunt.
Drie tests tijdens het rijden
- De snelheidstest. Zoek een vlak stuk en versnel gelijkmatig, en let op de snelheid waarbij het gebrom opkomt. Een wiellager laat zich meestal horen bij 40–60 km/u en groeit gestaag mee met de snelheid, eentonig en zonder onderbrekingen.
- De rijstrooktest. Stuur bij 60–80 km/u zachtjes naar links en daarna naar rechts. In een boog helt de carrosserie naar buiten en bromt het belaste buitenste wiel harder: toename bij naar links gaan wijst op het rechter lager, naar rechts op het linker.
- De uitroltest. Versnel tot de snelheid waarbij het gebrom duidelijk is en rol uit in de vrij. Blijft het gebrom gelijk, dan draait de bron met de wielen mee en zijn motor en versnellingsbak niet in het spel.
Een vierde controle voor de zekerheid is de wegdektest. Rijd over verschillend asfalt: bandengeluid verandert met het wegdek, een lager bromt overal hetzelfde. Die stap sluit het meest voorkomende vals alarm uit. Het volledige geluidsbeeld staat op de symptoompagina brommend wiellager.
Twee controles bij stilstand
De eerste is het wiel omhoog. Krik het op, zet de auto veilig op een steun en draai het wiel met de hand rond. Een gezond lager draait geruisloos en soepel; een versleten lager geeft geruis, geknars of gebrom dat duidelijk hoorbaar is als u een hand op de veer legt. Pak daarna het wiel op 12 en 6 uur vast en wieg het: merkbare beweging betekent speling. De uitgebreide werkwijze staat in speling van het wiellager controleren met het wiel omhoog.
De tweede is temperatuur. Houd meteen na een rustige rit met weinig remmen voorzichtig uw handpalm bij elke naaf. Een verschil tussen één wiel en de rest is een waarschuwing: het lager verwarmt zichzelf door wrijving.
Twee kanttekeningen bij beide controles. Het wiel moet veilig omhoog staan — op een assteun of met het reservewiel onder de dorpel, niet alleen op de krik. En vergelijk altijd met de naburige wielen op dezelfde as: absolute waarden bestaan hier niet, alleen het verschil tussen het verdachte wiel en de andere drie.
Waarmee een wiellager verward wordt
| Bron | Onderscheidend kenmerk |
|---|---|
| Bandengeluid | Verandert met het wegdek, gelijk in beide bogen |
| Buitenste homokineet | Geen gebrom maar geknars in een krappe bocht onder gas |
| Aandrijflijn | Het geluid volgt de trekkracht: anders onder gas dan uitrollend |
| Stuurbekrachtigingspomp | Bromt bij het draaien aan het stuur, ook stilstaand |
| Een vastlopende remklauw | Gebrom met warmte, maar het wiel draait tegen weerstand in |
Het loont om ook de buren te controleren: speling die u bij het wiegen vindt, hoort niet altijd bij het lager — de besturing en de draagarmen geven vergelijkbare gevoelens. Hoe u die scheidt, staat in spoorstangkogels op speling controleren.
Wat u met de uitkomst doet
Wijzen de snelheidstest, de rijstrooktest en het geruis van het opgekrikte wiel dezelfde kant op, dan is een wiellager zeer waarschijnlijk en kunt u met vertrouwen een afspraak maken.
Twee dingen bepalen de klus. Of uw auto een lager heeft dat in de bestaande naaf geperst wordt of een complete naafeenheid die als geheel vervangen wordt — dat bepaalt prijs en tijd, en bij veel moderne auto’s zit de ABS-sensor in die eenheid. En het aanhaalmoment van de naafmoer: te vast of te los sloopt een nieuw lager binnen enkele duizenden kilometers, dus u wilt een momentsleutel zien en geen slagmoersleutel.
Beide lagers „voor de zekerheid” vervangen hoeft niet. Maar vragen of de andere kant ook nagekeken wordt, is verstandig: is die ook bijna op, dan kunt u de uitgave plannen in plaats van hem over een maand tegen te komen.
Spreken de controles elkaar tegen — wat vaak gebeurt — neem het gebrom dan op in de Stuk-app tijdens de rijstrooktest. De app legt de opname naast uw antwoorden en toont de waarschijnlijke oorzaken met percentages, inclusief de kant waar de inspectie het beste kan beginnen.
