Araç park halindeyken direksiyon çevirirken gelen tak ya da çıtırtı sık duyulan bir şikâyettir ve göründüğünden daha çok bilgi verir. Yerinde direksiyon çevirmek tüm direksiyon zinciri için en zorlu rejimdir: tekerlekler yuvarlanmadan döner, lastikler bütün temas yüzeyiyle direnir ve mafsallara, yataklara binen kuvvetler tepe noktasındadır. Seyirde sessiz kalan boşlukların park halinde tak sesiyle kapanmasının sebebi tam olarak budur. İşte bu sesi çıkaran parçalar, nasıl ayırt edildikleri ve onarımın neyi kapsadığı.
Ses neden özellikle park halinde çıkar
Yerinde direksiyon çevirmek kuvveti uzun bir zincir boyunca gönderir: direksiyon simidi, mil, kutu, rotlar ve rot başları, aşağıda rotil üzerinde dönen aks taşıyıcı, yukarıda amortisör kule yatağı. Bu zincirdeki her boşluk azami yük altında yer değiştirir — direksiyon yön değiştirirken duyulan tek tük tak sesleri buradan gelir. Bilye yatağı bozulmuş parçalar — başta kule yatakları — tak değil, dönüş boyunca süren çıtırtı ve tıkırtı verir. İlgili belirtiler direksiyon çevirirken tıkırtı sayfasında toplu halde.
Bir not: yerinde direksiyon çevirmek en zorlu rejim olduğuna göre, araç dururken direksiyonla oynama alışkanlığı kule yataklarının ve hidrolik sistemin ömrünü kısaltır. Araç azıcık bile hareket ederken direksiyon çevirmek bedava bir korumadır.
Başlıca şüpheliler
- Amortisör kule yatağı. İstatistiğin başında. Amortisörün üstünde, tekerlekler dönerken amortisörün içinde döndüğü parça. Yorulduğunda yukarıdan, kule bölgesinden çıtırdar ve tıkırdar.
- Rot başları ve rotlar. Rotların uçlarındaki mafsallar. Boşluk, direksiyon yön değiştirirken tekerlek tarafından alttan gelen kısa ve kuru bir tak sesi verir. Ayrıntısı rot başlarında boşluk kontrolü yazısında.
- Direksiyon kutusu. Kremayer-pinyon eşleşmesindeki ya da burçlardaki aşınma, torpido duvarı hizasında ortadan gelen tok bir tak sesi ve çoğu zaman direksiyona geri tepme verir — direksiyon kutusu tak sesini tanımak.
- Rotil. Kurumuş ya da dövülmüş mafsal direksiyon çevirirken alttan gıcırdar ve vurur; genelde tümseklerdeki tak sesi de eşlik eder — rotili kendiniz nasıl kontrol edersiniz.
- Direksiyon mili kardanı. Simitle kutu arasındaki mafsal: boşluk her hareketin başında küçük bir klik olarak doğrudan direksiyonda duyulur ve hissedilir.
- Hidrolik direksiyon. Hidrolik sistemler genelde ses yapmaz, uğuldar; ama pompa yorulduğunda ya da yağ seviyesi düştüğünde uğultuya sarsıntılar ve yabancı sesler eklenir. Elektrikli sistemlerde durum farklıdır — elektrikli direksiyon arıza belirtileri.
Listede aks kafası yok ve bu bilinçli: onun çıtırtısı seyirde, yük altında, direksiyon sonuna kadar kırıkken çıkar; park halinde direksiyon çevirirken neredeyse her zaman sessizdir.
Sesle ayırt etmek
| Ses ve yeri | Muhtemel kaynak | Ek belirti |
|---|---|---|
| Kule bölgesinde yukarıdan çıtırtı, tıkırtı | Kule yatağı | Çıtırtı yay yatağına konan avuçla hissedilir |
| Tekerlek yanında alttan kuru tak sesi | Rot başı, rot | Yön değişiminde tak, sallayınca boşluk |
| Ortada, torpido duvarında tok tak sesi | Direksiyon kutusu | Tümseklerde direksiyona geri tepme |
| Alttan gıcırtı artı vuruş | Rotil | Seyirde küçük tümseklerde tak sesi |
| Doğrudan direksiyonda klik | Direksiyon mili mafsalı | Her dönüşün başında ellerde hissedilir |
| Uğultu, ıslık, direksiyonda sarsıntı | Hidrolik pompa | Ses motor devrini takip eder |
Kendiniz nasıl daraltırsınız
Bir yardımcı ve beş dakika yeter:
- Elinizi amortisör kulesine koyun. Kaputu açıp avucunuzu kule yatağının üstüne koyun. Yardımcınız park halinde direksiyonu sağa sola çevirsin. Elinize gelen çıtırtı ve darbeler kule yatağı demektir.
- Elinizi rot başına koyun. Tekerleğin arkasındaki rot başını tutun (erişim için direksiyonu kırın), yardımcınız direksiyonu kısa hareketlerle oynatsın. Klikle gelen darbeler baştaki ya da rottaki boşluğu gösterir.
- Motor kapalı testi. Motoru durdurup direksiyonu çevirin. Ses devam ediyorsa hidrolik işin içinde değildir, mesele mekaniktir. Ses yalnızca motor çalışırken çıkıyor ve devri takip ediyorsa pompa ya da kayışı muhtemel adaydır.
- Direksiyonun kendisini dinleyin. Ellerinizde, jant kısmında hissedilen klikler direksiyon mili mafsalının ya da kolon bağlantılarının imzasıdır.
- Alta bakın. Direksiyon sonuna kadar kırıkken çamurluk boşluğundan el feneriyle bakınca rot başı ve rotil körükleri görünür: yırtık kauçuk ve gres izleri aramayı ses testleri kadar iyi daraltır.
Bu testler lifti değiştirmez, ama servise gitmeden önce listeyi genelde bir iki parçaya indirir.
Onarım nasıl kararlaştırılır
İyi haber: park halindeki tak sesinin çoğu sebebi ucuz onarımlardır ve gerçekten pahalı bir direksiyon kutusu, şüphelenildiği kadar sık çıkmaz. Bu yüzden sıra önemlidir — kutuya iş yaptırmayı kabul etmeden önce teşhisi doğrulatın, tersini değil.
Israr etmeye değer iki şey var. Rot başlarına ya da kutuya yapılan her işten sonra rot balans ayarı yapılması — bu ek bir hizmet değil, işin parçasıdır. Bir de yedek parçaların direksiyon ve şasi konusunda bilinen üreticilerden olması: markasız parçalarla arasındaki fark küçüktür, ömür farkı ise kat kattır.
Ertelemek neye yol açar
Bu arızaların çoğunda doğrudan bir tehlike yok, ama bozulma ilerleyicidir. Rot başlarındaki boşluk teker açılarını kaydırır — araç yolda gezinmeye ve lastik yemeye başlar. Dövülmüş bir kule yatağı darbeleri gövdeye geçirir ve kuledeki yuvasını bozar. Kutudaki boşluk sonunda ayarla değil, parça değişimiyle çözülür. Yani park halinde direksiyon çevirirken gelen tak sesi, telaşsız ama ertelenmemiş bir kontrol için sebeptir. Kutu mu rot başı mı sorusunun ayrıntısı direksiyon kutusu mu rot başları mı yazısında.
Sesi tam olarak neyin çıkardığından emin değilseniz, direksiyonu çevirirken gelen çıtırtıyı ya da tak sesini Pro-Stuk uygulamasıyla kaydedin. Uygulama kaydı, sesin ne zaman çıktığına dair yanıtlarınızla eşleştirip olası sebepleri aciliyet seviyesiyle birlikte gösterir.
